naar de bespreking van BWV 48

Ich elender Mensch, wer wird mich erlösen (BWV 48)

Johann Sebastian Bach

1. Koor

»Ich elender Mensch,"Ik ellendig mens,
wer wird mich erlösenwie zal mij verlossen
vom Leibe dieses Todes?«van dit lichaam van de dood?"

2. Recitatief (A)

O Schmerz, o Elend, so mich trifft, O smart en ellende, waardoor ik word getroffen,
indem der Sünden Gift doordat het gif van de zonde
bei mir in Brust und Adern wütet: in mijn borst en aderen woedt:
Die Welt wird mir De wereld wordt voor mij
ein Siech- und Sterbehaus, een plek van ziekte en dood,
der Leib muß seine Plagen mijn lichaam moet zijn kwellingen
bis zu dem Grabe mit sich tragen. tot aan het graf met zich meedragen.
Allein die Seele fühlet den stärksten Gift, Maar mijn ziel voelt het gif
damit sie angestecket; waarmee ze is besmet het sterkst;
drum, wenn der Schmerz daarom, wanneer de pijn
den Leib des Todes trifft, het sterfelijke lichaam treft,
wenn ihr der Kreuzkelch wanneer de beker van het kruis
bitter schmecket, mijn ziel bitter smaakt,
so treibt er ihr ein brünstig Seufzen aus.dan ontlokt dit lijden haar een vurig zuchten.

3. Koraal

Solls ja so sein,Wanneer het zo moet zijn,
daß Straf und Peindat straf en pijn
auf Sünde folgen müssen,op de zonde moeten volgen,
so fahr hie fortga dan hier vandaan
und schone dorten ontzie mij daarginds
und laß mich hie wohl büßen.en laat mij hier boeten

4. Aria (A)

Ach, lege das Sodom der sündlichen Glieder,Ach, laat het Sodom van mijn zondig lichaam,
wofern es dein Wille, zerstöret darnieder!als dat Uw wil is, in puin terneerliggen!
Nur schone der Seele und mache sie rein,Maar ontzie mijn ziel en maak haar rein,
um vor dir ein heiliges Zion zu sein.om voor U een heilig Sion te zijn

5. Recitatief (T)

Hier aber tut des Heilands HandHier echter doet de hand van de Heiland
auch unter denen Toten Wunder.ook aan de doden wonderen:
Scheint deine Seele gleich erstorben,Al lijkt je ziel gestorven,
der Leib geschwächt und ganz verdorben,je lichaam verzwakt en geheel te gronde gegaan,
doch wird uns Jesu Kraft bekannt.toch leren wij Jezus' kracht kennen.
Er weiß im geistlich SchwachenHij weet bij de geestelijk zwakke mens
den Leib gesund, die Seele stark zu machen.het lichaam gezond en de ziel sterk te maken.

6. Aria (T)

Vergibt mir Jesus meine Sünden, Wanneer Jezus mijn zonden vergeeft,
so wird mir Leib und Seel gesund. dan worden mijn lichaam en mijn ziel gezond.
Er kann die Toten lebend machen Hij kan de doden tot leven wekken
und zeigt sich kräftig in den Schwachen, en toont Zijn kracht in de zwakke mensen;
er hält den längst geschloßnen Bund, Hij houdt vast aan het sinds lang gesloten verbond,
daß wir im Glauben Hilfe finden.zodat wij in het geloof hulp vinden

7. Koraal

Herr Jesu Christ, einiger Trost,Heer Jezus Christus, mijn enige troost,
zu dir will ich mich wenden;tot U wil ik mij wenden;
mein Herzleid ist dir wohl bewußt,mijn diepe smart is U bekend,
du kannst und wirst es enden.U kunt en wilt daaraan een einde aan maken.
In deinen Willen seis gestellt,Ik laat het over aan Uw wil,
machs, lieber Gott, wie dirs gefällt:doe, lieve God, zoals het U belieft:
Dein bin und will ich bleiben.ik ben van U en wil dat blijven.
  
Libretto: onbekend Vertaling: Henk Pijlman

Kale tekst origineel

1. Koor

»Ich elender Mensch,
wer wird mich erlösen
vom Leibe dieses Todes?«

2. Recitatief (A)

O Schmerz, o Elend, so mich trifft,
indem der Sünden Gift
bei mir in Brust und Adern wütet:
Die Welt wird mir 
ein Siech- und Sterbehaus,
der Leib muß seine Plagen
bis zu dem Grabe mit sich tragen.
Allein die Seele fühlet den stärksten Gift,
damit sie angestecket;
drum, wenn der Schmerz
den Leib des Todes trifft,
wenn ihr der Kreuzkelch 
bitter schmecket,
so treibt er ihr ein brünstig Seufzen aus.

3. Koraal

Solls ja so sein,
daß Straf und Pein
auf Sünde folgen müssen,
so fahr hie fort
und schone dort
und laß mich hie wohl büßen.

4. Aria (A)

Ach, lege das Sodom der sündlichen Glieder,
wofern es dein Wille, zerstöret darnieder!
  Nur schone der Seele und mache sie rein,
  um vor dir ein heiliges Zion zu sein.

5. Recitatief (T)

Hier aber tut des Heilands Hand
auch unter denen Toten Wunder.
Scheint deine Seele gleich erstorben,
der Leib geschwächt und ganz verdorben,
doch wird uns Jesu Kraft bekannt.
Er weiß im geistlich Schwachen
den Leib gesund, die Seele stark zu machen.

6. Aria (T)

Vergibt mir Jesus meine Sünden,
so wird mir Leib und Seel gesund.
  Er kann die Toten lebend machen
  und zeigt sich kräftig in den Schwachen,
  er hält den längst geschloßnen Bund,
  daß wir im Glauben Hilfe finden.

7. Koraal

Herr Jesu Christ, einiger Trost,
zu dir will ich mich wenden;
mein Herzleid ist dir wohl bewußt,
du kannst und wirst es enden.
In deinen Willen seis gestellt,
machs, lieber Gott, wie dirs gefällt:
Dein bin und will ich bleiben.


Libretto: onbekend
	

Kale tekst Nederlandse vertaling

1. Koor

"Ik ellendig mens,
wie zal mij verlossen
van dit lichaam van de dood?"

2. Recitatief (A)

O smart en ellende, waardoor ik word getroffen,
doordat het gif van de zonde
in mijn borst en aderen woedt:
De wereld wordt voor mij 
een plek van ziekte en dood,
mijn lichaam moet zijn kwellingen
tot aan het graf met zich meedragen.
Maar mijn ziel voelt het gif
waarmee ze is besmet het sterkst;
daarom, wanneer de pijn
het sterfelijke lichaam treft,
wanneer de beker van het kruis 
mijn ziel bitter smaakt,
dan ontlokt dit lijden haar een vurig zuchten.

3. Koraal

Wanneer het zo moet zijn, 
dat straf en pijn
op de zonde moeten volgen,
ga dan hier vandaan
en ontzie mij daarginds
en laat mij hier boeten

4. Aria (A)

Ach, laat het Sodom van mijn zondig lichaam,
als dat Uw wil is, in puin terneerliggen!
Maar ontzie mijn ziel en maak haar rein,
om voor U een heilig Sion te zijn

5. Recitatief (T)

Hier echter doet de hand van de Heiland
ook aan de doden wonderen:
Al lijkt je ziel gestorven,
je lichaam verzwakt en geheel te gronde gegaan,
toch leren wij Jezus' kracht kennen.
Hij weet bij de geestelijk zwakke mens
het lichaam gezond en de ziel sterk te maken.

6. Aria (T)

Wanneer Jezus mijn zonden vergeeft,
dan worden mijn lichaam en mijn ziel gezond.
Hij kan de doden tot leven wekken
en toont Zijn kracht in de zwakke mensen;
Hij houdt vast aan het sinds lang gesloten verbond,
zodat wij in het geloof hulp vinden

7. Koraal

Heer Jezus Christus, mijn enige troost,
tot U wil ik mij wenden;
mijn diepe smart is U bekend,
U kunt en wilt daaraan een einde aan maken.
Ik laat het over aan Uw wil,
doe, lieve God, zoals het U belieft:
ik ben van U en wil dat blijven.


		Vertaling: Henk Pijlman