naar de bespreking van BWV 18

Gleich wie der Regen und Schnee vom Himmel fällt (BWV 18)

Johann Sebastian Bach

1. Sinfonia

2. Recitatief (B)

Gleichwie der Regen und Schnee Want zoals de regen en de sneeuw
vom Himmel fällt uit de hemel neerdalen
und nicht wieder dahin kommet, en daarheen niet terugkeren
sondern feuchtet die Erde maar de aarde doordrenken
und macht sie fruchtbar und wachsend, en haar vruchtbaar maken en laten gedijen
daß sie gibt Samen zu säen zodat er zaad is om te zaaien
und Brot zu essen: en brood om te eten:
also soll das Wort, zo zal ook het woord zijn
so aus meinem Munde gehet, auch sein; dat uit mijn mond komt;
es soll nicht wieder zu mir leer kommen, het zal niet leeg naar mij terugkeren
sondern tun, das mir gefället, maar doen wat mij behaagt
und soll ihm gelingen, dazu ich's sende.en dat volbrengen waarvoor ik het zend.

3. Recitatief (T, B)

(T) Mein Gott, hier wird mein Herze sein: Mijn God, hier is mijn hart,
ich öffne dir's in meines Jesu Namen; ik open het voor u in Jezus' naam,
so streue deinen Samen strooi uw zaad er maar in
als in ein gutes Land hinein. als in goede aarde.
Mein Gott, hier wird mein Herze sein: Mijn God, hier is mijn hart:
laß solches Frucht, und hundertfältig bringen. laat het vrucht dragen, honderdvoudig.
O Herr, Herr, hilf! O Heer, Heer, help!
o Herr, laß wohlgelingen. O Heer, laat het lukken.
(KOOR)
Du wollest deinen Geist Wil uw geest en kracht
und Kraft zum Worte geben. bij het woord voegen.
Erhör uns, lieber Herre Gott! Verhoor ons, lieve God!
(B) Nun wehre, treuer Vater, wehre, Voorkom, trouwe vader, voorkom
daß mich und keinen Christen nicht dat het bedrog van de duivel mij
des Teufels Trug verkehre. of welke christen dan ook misleidt.
Sein Sinn ist ganz dahin gericht', Hij is er helemaal op gericht
uns deines Wortes zu berauben ons van uw woord te beroven
mit aller Seligkeit. en daarmee ook van alle zaligheid.
(KOOR)
Den Satan unter unsre Füße treten. Wil de Satan onder onze voeten vertrappen.
Erhör uns, lieber Herre Gott!  Verhoor ons, lieve God!
(T) Ach! viel' verleugnen Wort und Glauben Ach, velen verloochenen het woord en het geloof
und fallen ab wie faules Obst, en vallen af als rot fruit
wenn sie Verfolgung sollen leiden. wanneer ze vervolging moeten ondergaan;
So stürzen sie in ewig Herzeleid, dan storten ze in eeuwig harteleed
da sie ein zeitlich Weh vermeiden. door een tijdelijke pijn te vermijden.
(KOOR)
Und uns für des Türken En wil ons voor de gruwelijke moord
und des Papsts grausamen Mord van de Turk en de paus, en voor hun
und Lästerungen, Wüten und Toben godslasteringen, hun geraas en getier
väterlich behüten. vaderlijk behoeden.
Erhör uns, lieber Herre Gott! Verhoor ons, lieve God!
(B) Ein andrer sorgt nur für den Bauch; Een ander zorgt alleen voor zijn buik;
inzwischen wird der Seele ganz vergessen. intussen wordt de ziel geheel vergeten.
Der Mammon auch Ook de Mammon
hat vieler Herz besessen. heeft het hart van velen in bezit genomen.
So kann das Wort zu keiner Kraft gelangen. Zo kan het woord geen kracht krijgen.
Und wieviel Seelen hält die Wollust nicht gefangen? En hoeveel zielen houdt de wellust niet gevangen?
So sehr verführet sie die Welt, Zozeer verleidt die de wereld,
die Welt, die ihnen muß anstatt des Himmels stehen, die voor hen in de plaats van de hemel komt,
darüber sie vom Himmel irregehen. waardoor ze van de hemel afdwalen!
(KOOR)
Alle Irrige und Verführte wiederbringen. Wil alle dwalenden en misleiden terugbrengen.
Erhör uns, lieber Herre Gott!Verhoor ons, lieve God!

4. Aria (S)

Mein Seelenschatz ist Gottes Wort; De schat van mijn ziel is het woord van God,
außer dem sind alle Schätze solche Netze, daarbuiten zijn alle schatten als netten
welche Welt und Satan stricken, die de wereld en de Satan boosaardig spannen
schnöde Seelen zu berükken. om ellendige zielen te betoveren.
Fort mit allen, fort, nur fort! Weg met al die schatten, weg, weg!
mein Seelenschatz ist Gottes Wort.De schat van mijn ziel is het woord van God.

5. Koraal

Ich bitt, o Herr, aus Herzens Grund, Ik bid u Heer, uit de grond van mijn hart,
du wollst nicht von mir nehmen neem uw heilige woord
dein heilges Wort aus meinem Mund; niet weg van mijn mond;
so wird mich nicht beschämen dan zullen mijn zonden en mijn schuld
mein' Sünd und Schuld, mij niet beschamen,
denn in dein' Huld want op uw genade
setz ich all mein Vertrauen: stel ik al mijn vertrouwen.
Wer sich nur fest darauf verläßt, Wie zich daarop maar verlaat,
der wird den Tod nicht schauen.zal de dood niet zien.
  
Libretto: Erdmann Neumeister Vertaling: Ria van Hengel

Kale tekst origineel

1. Sinfonia



2. Recitatief (B) 

Gleichwie der Regen und Schnee 
vom Himmel fällt
und nicht wieder dahin kommet,
sondern feuchtet die Erde
und macht sie fruchtbar und wachsend,
daß sie gibt Samen zu säen
und Brot zu essen:
also soll das Wort,
so aus meinem Munde gehet, auch sein;
es soll nicht wieder zu mir leer kommen, 
sondern tun, das mir gefället,
und soll ihm gelingen, dazu ich's sende.

3. Recitatief (T, B)

(T) Mein Gott, hier wird mein Herze sein:
ich öffne dir's in meines Jesu Namen;
so streue deinen Samen
als in ein gutes Land hinein.
Mein Gott, hier wird mein Herze sein:
laß solches Frucht, und hundertfältig bringen.
O Herr, Herr, hilf!
o Herr, laß wohlgelingen.
(KOOR)
Du wollest deinen Geist
und Kraft zum Worte geben.
Erhör uns, lieber Herre Gott!
(B) Nun wehre, treuer Vater, wehre,
daß mich und keinen Christen nicht
des Teufels Trug verkehre.
Sein Sinn ist ganz dahin gericht',
uns deines Wortes zu berauben
mit aller Seligkeit.
(KOOR)
Den Satan unter unsre Füße treten.
Erhör uns, lieber Herre Gott! 
(T) Ach! viel' verleugnen Wort und Glauben
und fallen ab wie faules Obst,
wenn sie Verfolgung sollen leiden.
So stürzen sie in ewig Herzeleid,
da sie ein zeitlich Weh vermeiden.
(KOOR)
Und uns für des Türken
und des Papsts grausamen Mord
und Lästerungen, Wüten und Toben 
väterlich behüten.
Erhör uns, lieber Herre Gott!
(B) Ein andrer sorgt nur für den Bauch;
inzwischen wird der Seele ganz vergessen.
Der Mammon auch 
hat vieler Herz besessen.
So kann das Wort zu keiner Kraft gelangen.
Und wieviel Seelen hält die Wollust nicht gefangen?
So sehr verführet sie die Welt,
die Welt, die ihnen muß anstatt des Himmels stehen,
darüber sie vom Himmel irregehen.
(KOOR)
Alle Irrige und Verführte wiederbringen.
Erhör uns, lieber Herre Gott!

4. Aria (S) 

Mein Seelenschatz ist Gottes Wort;
außer dem sind alle Schätze solche Netze,
welche Welt und Satan stricken,
schnöde Seelen zu berükken.
Fort mit allen, fort, nur fort!
mein Seelenschatz ist Gottes Wort.

5. Koraal

Ich bitt, o Herr, aus Herzens Grund,
du wollst nicht von mir nehmen
dein heilges Wort aus meinem Mund;
so wird mich nicht beschämen
mein' Sünd und Schuld,
denn in dein' Huld
setz ich all mein Vertrauen:
Wer sich nur fest darauf verläßt,
der wird den Tod nicht schauen.


Libretto: Erdmann Neumeister
	

Kale tekst Nederlandse vertaling

1. Sinfonia



2. Recitatief (B) 

Want zoals de regen en de sneeuw 
uit de hemel neerdalen
en daarheen niet terugkeren
maar de aarde doordrenken
en haar vruchtbaar maken en laten gedijen
zodat er zaad is om te zaaien
en brood om te eten:
zo zal ook het woord zijn
dat uit mijn mond komt;
het zal niet leeg naar mij terugkeren
maar doen wat mij behaagt
en dat volbrengen waarvoor ik het zend.

3. Recitatief (T, B)

Mijn God, hier is mijn hart,
ik open het voor u in Jezus' naam,
strooi uw zaad er maar in
als in goede aarde.
Mijn God, hier is mijn hart:
laat het vrucht dragen, honderdvoudig.
O Heer, Heer, help!
O Heer, laat het lukken.

Wil uw geest en kracht
bij het woord voegen.
Verhoor ons, lieve God!
Voorkom, trouwe vader, voorkom
dat het bedrog van de duivel mij
of welke christen dan ook misleidt.
Hij is er helemaal op gericht
ons van uw woord te beroven
en daarmee ook van alle zaligheid.

Wil de Satan onder onze voeten vertrappen.
Verhoor ons, lieve God!
Ach, velen verloochenen het woord en het geloof
en vallen af als rot fruit
wanneer ze vervolging moeten ondergaan;
dan storten ze in eeuwig harteleed
door een tijdelijke pijn te vermijden.

En wil ons voor de gruwelijke moord
van de Turk en de paus, en voor hun
godslasteringen, hun geraas en getier
vaderlijk behoeden.
Verhoor ons, lieve God!
Een ander zorgt alleen voor zijn buik;
intussen wordt de ziel geheel vergeten.
Ook de Mammon
heeft het hart van velen in bezit genomen.
Zo kan het woord geen kracht krijgen.
En hoeveel zielen houdt de wellust niet gevangen?
Zozeer verleidt die de wereld,
die voor hen in de plaats van de hemel komt,
waardoor ze van de hemel afdwalen!

Wil alle dwalenden en misleiden terugbrengen.
Verhoor ons, lieve God!

4. Aria (S) 

De schat van mijn ziel is het woord van God,
daarbuiten zijn alle schatten als netten
die de wereld en de Satan boosaardig spannen
om ellendige zielen te betoveren.
Weg met al die schatten, weg, weg!
De schat van mijn ziel is het woord van God.

5. Koraal

Ik bid u Heer, uit de grond van mijn hart,
neem uw heilige woord
niet weg van mijn mond;
dan zullen mijn zonden en mijn schuld
mij niet beschamen,
want op uw genade
stel ik al mijn vertrouwen.
Wie zich daarop maar verlaat,
zal de dood niet zien.


		Vertaling: Ria van Hengel