Eduard van Hengel

Johann Sebastian Bach vocale werken

Johann Sebastian Bach

Durchlauchtster Leopold (serenata) (BWV 173a)

Geschreven voor Gelukwens

Voor het eerst uitgevoerd: 10 dec 1720?

Solisten SB koor SATB orkest str vc trav1,2 fgsolo cont

Totaal 8 delen, 1 koorwerk

Deze cantate werd de afgelopen jaren nooit uitgevoerd

beluister

downloads uitleg

Bespreking

De cantate die Bach voor Tweede Pinksterdag 1724 (29 mei) bewerkte tot BWV 173, Erhöhtes Fleisch und Blut was een feestcantate voor de verjaardag van zijn werkgever in Köthen, Prins Leopold van Anhalt-Köthen. En waarschijnlijk de eerste keer van een ongetwijfeld jaarlijkse reeks, voor 10 december 1717, dus nauwelijks tien dagen na zijn ontslag uit de gevangenschap waarmee zijn Weimarer werkgever hem had bestraft voor zijn ongeoorloofde vertrek.

De muziek is pretentieloos, de bezetting bescheiden: twee vocale solisten, sopraan en bas, die tesamen het koor vormen, twee traverso's, strijkers en continuo met obligate (onmisbare) partijen voor cello, violone en fagot. .

1. Recitatief (S)

sopraan, strijkers, continuo

Durchlauchtster Leopold,
Es singet Anhalts Welt
Von neuem mit Vergnügen,
Dein Köthen sich dir stellt,
Um sich vor dir zu biegen,
Durchlauchtster Leopold.
beluister: Koopman

wordt 173/1

Een door strijkers begeleid (accompagnato) recitatief waarvan de tekst, gezien zijn metriek, rijmschema en herhaalde beginregel ('da-capo') waarschijnlijk nooit als recitatief is bedoeld.

2. Aria (S)

sopraan, strijkers, traverso 1/2, continuo

Güldner Sonnen frohe Stunden,
Die der Himmel selbst gebunden,
Sich von neuem eingefunden,
Rühmet, singet, stimmt die Saiten,
Seinen Nachruhm auszubreiten!

wordt 173/2, maar hier sopraan ipv tenor

3. Aria (B)

bas, strijkers, continuo

Leopolds Vortrefflichkeiten
Machen uns itzt viel zu tun.
Mund und Herze, Ohr und Blicke
Können nicht bei seinem Glücke,
Das ihm billig folget, ruhn.
beluister: Koopman

wordt 173/3, maar hier een bas ipv de alt

4. Aria (S, B)

sopraan, bas, strijkers, traverso 1/2, continuo

(B) Unter seinem Purpursaum
Ist die Freude
Nach dem Leide,
Jedem schenkt er weiten Raum,
Gnadengaben zu genießen,
Die wie reiche Ströme fließen.
(S) Nach landesväterlicher Art
Er ernähret,
Unfall wehret;
Drum sich nun die Hoffnung paart,
Dass er werde Anhalts Lande
Setzen in beglückten Stande.
(S< B) Doch wir lassen unsre Pflicht
Froher Sinnen
Itzt nicht rinnen,
Heute, da des Himmels Licht
Seine Knechte fröhlich machet
Und auf seinem Zepter lachet.
beluister: Koopman

wordt 173/4

5. Recitatief (S, B)

sopraan, bas, continuo

Durchlauchtigster, den Anhalt Vater nennt,
Wir wollen dann das Herz zum Opfer bringen;
Aus unsrer Brust, die ganz vor Andacht brennt,
Soll sich der Seufzer Glut zum Himmel schwingen.
beluister: Koopman

wordt 173/5, maar hier een bas ipv de tenor.

6. Aria (S)

sopraan, strijkers, traverso 1/2, continuo

So schau dies holden Tages Licht
Noch viele, viele Zeiten.
Und wie es itzt begleiten
Hohes Wohlsein und Gelücke,
So wisse es, wenn es anbricht
Ins Künftige, von Kummer nicht.
beluister: Koopman

niet overgenomen, een aria voor sopraan, strijkers, twee traverso's en continuo

7. Aria (B)

bas, solo cello, solo fagot, continuo

Dein Name gleich der Sonnen geh,
Stets während bei den Sternen steh!
Leopold in Anhalts Grenzen
Wird im Fürstenruhme glänzen.
beluister: Koopman

niet overgenomen, een aria voor drie lage stemmen: de vocale bas, fagot plus cello en als continuo violone plus cembalo.

8. Koor (S, B)

sopraan, bas, SATB, strijkers, traverso 1/2, continuo

Nimm auch, großer Fürst, uns auf
Und die sich zu deinen Ehren
Untertänigst lassen hören!
Glücklich sei dein Lebenslauf,
Sei dem Volke solcher Segen,
Den auf deinem Haupt wir legen!
beluister: Koopman

wordt 173/6 maar hier omvat het koor slechts twee vocale stemmen, sopraan en bas; in 173/6 wordt dat vierstemmig.