naar de bespreking van BWV 139

Wohl dem, der sich auf seinen Gott (BWV 139)

Johann Sebastian Bach

1. Koor

Wohl dem, der sich auf seinen GottGelukkig de mens die zich als een kind
recht kindlich kann verlassen!aan God kan toevertrouwen!
Den mag gleich Sünde, Welt und TodAl mogen zonde, wereld en dood
und alle Teufel hassen,en alle duivels hem haten,
so bleibt er dennoch wohlvergnügt,hij blijft toch welgemoed,
wenn er nur Gott zum Freunde kriegt.als hij God maar tot vriend krijgt.

2. Aria (T)

Gott ist mein Freund; was hilft das Toben,God is mijn vriend; wat haalt ’t razen uit,
so wider mich ein Feind erhoben!dat een vijand tegen mij heeft ontstoken!
Ich bin getrost bei Neid und Haß.Ik ben getroost in haat en nijd.
Ja, redet nur die Wahrheit spärlich,Ja, al spreken jullie zelden de waarheid,
seid immer falsch, was tut mir das?nooit te vertrouwen, wat doet mij dat?
Ihr Spötter seid mir ungefährlich.Jullie spotters deren mij niet.

3. Recitatief (A)

Der Heiland sendet ja die SeinenDe Heiland stuurt immers de zijnen
recht mitten in der Wölfe Wut.midden in de woede van de wolven.
Um ihn hat sich der Bösen RotteRondom hen heeft zich de horde boosaardigen
zum Schaden und zum Spotte– uit op hun schade en schande –
mit List gestellt;listig opgesteld.
doch da sein Mund so weisen Ausspruch tut,Maar nu zijn mond zulke wijze woorden spreekt,
so schützt er mich auch vor der Welt.beschermt hij mij ook tegen de wereld.

4. Aria (B)

Das Unglück schlägt auf allen SeitenHet ongeluk slaat van alle kanten
um mich ein zentnerschweres Band.een loodzware band om mij heen.
Doch plötzlich erscheinet die helfende Hand.Maar plotseling verschijnt de helpende hand.
Mir scheint des Trostes Licht von weiten;Mij straalt het licht van de troost van verre toe;
da lern ich erst, daß Gott alleindan leer ik pas dat alleen God
der Menschen bester Freund muß sein.de beste vriend van de mensen moet zijn.

5. Recitatief (S)

Ja, trag ich gleich den größten Feind in mir,Ja, ook al draag ik de grootste vijand
die schwere Last der Sünden,in mijzelf, de zware last van zonden,
mein Heiland läßt mich Ruhe finden.mijn Heiland laat mij rust vinden.
Ich gebe Gott, was Gottes ist,Ik geef God, wat hem toebehoort:
das Innerste der Seelen.het binnenste van mijn ziel.
Will er sie nun erwählen,Als hij die nu uitkiest,
so weicht der Sünden Schuld,dan wijkt de schuld van mijn zonden,
so fällt des Satans List.dan valt de list van satan weg.

6. Koraal

Dahero Trotz der Höllen Heer!Daarom trotseer ik het leger van de hel,
Trotz auch des Todes Rachen!trotseer ik ook de muil van de dood,
Trotz aller Welt! Mich kann nicht mehrtrotseer ik de hele wereld!
ihr Pochen traurig machen!Haar snoeven kan mij niet meer treurig maken!
Gott ist mein Schutz, mein Hilf und Rat;God is mijn schild, mijn hulp, mijn raad;
wohl dem, der Gott zum Freunde hat!Gelukkig wie God als vriend heeft!
  
Libretto: Andreas Stübel (?) Vertaling: Jaap van der Laan

Kale tekst origineel

1. Koor

Wohl dem, der sich auf seinen Gott
recht kindlich kann verlassen!
Den mag gleich Sünde, Welt und Tod
und alle Teufel hassen,
so bleibt er dennoch wohlvergnügt,
wenn er nur Gott zum Freunde kriegt.

2. Aria (T)

Gott ist mein Freund; was hilft das Toben,
so wider mich ein Feind erhoben!
Ich bin getrost bei Neid und Haß.
  Ja, redet nur die Wahrheit spärlich,
  seid immer falsch, was tut mir das?
  Ihr Spötter seid mir ungefährlich.

3. Recitatief (A)

Der Heiland sendet ja die Seinen
recht mitten in der Wölfe Wut.
Um ihn hat sich der Bösen Rotte
zum Schaden und zum Spotte
mit List gestellt;
doch da sein Mund so weisen Ausspruch tut,
so schützt er mich auch vor der Welt.

4. Aria (B)

Das Unglück schlägt auf allen Seiten
um mich ein zentnerschweres Band.
Doch plötzlich erscheinet die helfende Hand.
  Mir scheint des Trostes Licht von weiten;
  da lern ich erst, daß Gott allein
  der Menschen bester Freund muß sein.


5. Recitatief (S)

Ja, trag ich gleich den größten Feind in mir,
die schwere Last der Sünden,
mein Heiland läßt mich Ruhe finden.
Ich gebe Gott, was Gottes ist,
das Innerste der Seelen.
Will er sie nun erwählen,
so weicht der Sünden Schuld,
so fällt des Satans List.

6. Koraal

Dahero Trotz der Höllen Heer!
Trotz auch des Todes Rachen!
Trotz aller Welt! Mich kann nicht mehr
ihr Pochen traurig machen!
Gott ist mein Schutz, mein Hilf und Rat;
wohl dem, der Gott zum Freunde hat!


Libretto: Andreas Stübel (?)
	

Kale tekst Nederlandse vertaling

1. Koor

Gelukkig de mens die zich als een kind
aan God kan toevertrouwen!
Al mogen zonde, wereld en dood
en alle duivels hem haten,
hij blijft toch welgemoed,
als hij God maar tot vriend krijgt.

2. Aria (T)

God is mijn vriend; wat haalt ’t razen uit,
dat een vijand tegen mij heeft ontstoken!
Ik ben getroost in haat en nijd.
Ja, al spreken jullie zelden de waarheid,
nooit te vertrouwen, wat doet mij dat?
Jullie spotters deren mij niet.

3. Recitatief (A)

De Heiland stuurt immers de zijnen
midden in de woede van de wolven.
Rondom hen heeft zich de horde boosaardigen
– uit op hun schade en schande –
listig opgesteld.
Maar nu zijn mond zulke wijze woorden spreekt,
beschermt hij mij ook tegen de wereld.

4. Aria (B)

Het ongeluk slaat van alle kanten
een loodzware band om mij heen.
Maar plotseling verschijnt de helpende hand.
Mij straalt het licht van de troost van verre toe;
dan leer ik pas dat alleen God
de beste vriend van de mensen moet zijn.

5. Recitatief (S)

Ja, ook al draag ik de grootste vijand
in mijzelf, de zware last van zonden,
mijn Heiland laat mij rust vinden.
Ik geef God, wat hem toebehoort:
het binnenste van mijn ziel.
Als hij die nu uitkiest,
dan wijkt de schuld van mijn zonden,
dan valt de list van satan weg.

6. Koraal

Daarom trotseer ik het leger van de hel,
trotseer ik ook de muil van de dood,
trotseer ik de hele wereld! 
Haar snoeven kan mij niet meer treurig maken!
God is mijn schild, mijn hulp, mijn raad;
Gelukkig wie God als vriend heeft!


		Vertaling: Jaap van der Laan